Flora and Fauna in Bidayuh Bau


asuomp

English: sour fruits
Bahasa Malaysia: buah asam


asuomp bowank

English: a wild jungle mango called mangifera pajang
Bahasa Malaysia: asam embang, buah matan


baai

English: betel nut or areca catechu
Bahasa Malaysia: pinang


babu

English: a mouse
Bahasa Malaysia: tikus


bandil

English: a buttress root
Bahasa Malaysia: akar penopang


banduok

English: a tapioca
Bahasa Malaysia: ubi kayu


bar

English: a river snakehead
Bahasa Malaysia: bujum


bate'

English: a papaya
Bahasa Malaysia: betek


baunk

English: a river catfish
Bahasa Malaysia: baung


bidaat

English: a monitor lizard
Bahasa Malaysia: biawak


bidiek

English: a porcupine
Bahasa Malaysia: landak


bikolamp

English: a thorny plant
Bahasa Malaysia: duri


biku'

English: a terappin
Bahasa Malaysia: tuntung


binawas

English: a toad
Bahasa Malaysia: sejenis katak


biropi

English: a fruit tree
Bahasa Malaysia: pokok buah


birosank

English: a cobra
Bahasa Malaysia: ular tedong senduk


biroti'

English: a fruit tree
Bahasa Malaysia: pokok buah


bisuwi

English: a clouded leopard
Bahasa Malaysia: harimau dahan


bodoh

English: a soft shell turtle
Bahasa Malaysia: labi labi


bokah

English: a creeper
Bahasa Malaysia: akar menjalar


boku'

English: a walking catfish
Bahasa Malaysia: keli


bombant

English: a plant called donax grandis - It's hard skin is used to make mats
Bahasa Malaysia: bemban batu


bonyih

English: bees
Bahasa Malaysia: lebah


borak

English: bananas
Bahasa Malaysia: pisang


botank

English: a log
Bahasa Malaysia: batang


bowank

English: a fruit garden where a house or village used to stand but left vacant for future use
Bahasa Malaysia: tembawang


boyuh

English: a type of tree - Its bark is tough enough to make ropes and when woven together with rattan, they make a very strong mat called a kasah.
Bahasa Malaysia: kayu ringan


bu'ai

English: a crocodile
Bahasa Malaysia: buaya


bua’

English: a fruit
Bahasa Malaysia: buah


bua’ lada

English: pepper berries
Bahasa Malaysia: buah lada


buo'

English: an owl
Bahasa Malaysia: burung hantu


butant

English: a coconut
Bahasa Malaysia: kelapa


buwank

English: a sun bear
Bahasa Malaysia: beruang


buwant

English: a shrub called dillenia suffruticosa - This shrub has big leaves which are very useful to the Bidayuh community who use them to wrap their rice as pack lunches. The leaves can also be used in many ways such as wrappers, covers, and even roofing materials. The fruits are pink and will attract many animals. The Bidayuhs often use the fruits to trap mousedeers or pilonduk which are found to be very fond of them.
Bahasa Malaysia: simpoh air


dient

English: a stink fruit called durian or durio zibethinus - This fruit is loved by almost all Bidayuhs even though the pungent smell can be over-powering.
Bahasa Malaysia: durian


dient muot

English: a species of the stink fruit durian called durio graveolens
Bahasa Malaysia: durian rimba, durian kuning


dipoh

English: a snake
Bahasa Malaysia: ular


dipoh pinganon

English: a python
Bahasa Malaysia: ular sawa


dipoh pinganon to'od 1

English: a dwarf python (curtus)
Bahasa Malaysia: ular sawa batik


dowont

English: a leaf
Bahasa Malaysia: daun


dowont dodah

English: wild betel leaf (Gnetum gnemon)
Bahasa Malaysia: daun melinjau


dowont kapal

English: Hoya sp. (Family: Asclepiadaceae) - a plant which has a very bitter tasting leaf eaten as a delicacy
Bahasa Malaysia: daun pokok hoya - daun yang pahit bila dimakan atau diulam


dowont manah

English: a leaf of the phacelophrynium maximum plant - The leaf of this plant is very useful for a Bidayuh. It is used to wrap food of all types.
Bahasa Malaysia: daun kelupis


dumam

English: a green fern
Bahasa Malaysia: paku paku


empurau

English: a fresh water fish of the genus tor or Malaysian mahseer
Bahasa Malaysia: kelah merah


gimaga

English: a frog species
Bahasa Malaysia: sejenis katak


gituh

English: a lice
Bahasa Malaysia: kutu


ikient

English: fish
Bahasa Malaysia: ikan


kabank

English: a tropical tree known scientifically as shorea macrophylla - The seeds from the tree contain vegetable fat that can be used to make butter.
Bahasa Malaysia: engkabang


kadis

English: a grasshopper
Bahasa Malaysia: belalang


kandis

English: a tropical fruit (Garcinia xanthochymus)
Bahasa Malaysia: asam kandis


kidundonk

English: Ambarella (Spondias dulcis)
Bahasa Malaysia: kedondong


kondad

English: a tadpole
Bahasa Malaysia: berudu


kondank

English: magpie
Bahasa Malaysia: murai


kosuonk

English: a dog
Bahasa Malaysia: anjing


krosiep

English: a long-legged frog
Bahasa Malaysia: katak


landink

English: a cockroach
Bahasa Malaysia: lipas


limota’

English: a water leech
Bahasa Malaysia: lintah


limo’ung

English: a tiger
Bahasa Malaysia: harimau


lipapient

English: a centipede
Bahasa Malaysia: lipan


lisont

English: a fruit garden - It is usually far from the village.
Bahasa Malaysia: kebun buah-buahan


liya'

English: ginger
Bahasa Malaysia: halia


manduk

English: a bird
Bahasa Malaysia: burung


musank

English: a fox
Bahasa Malaysia: musang


ngiliwat

English: a tree - Its wood makes excellent firewood and is highly valued by Bidayuhs.
Bahasa Malaysia: sejenis pokok baik untuk dijadikan kayu api


ngiyow

English: a cat
Bahasa Malaysia: kuching


osoh

English: a red ant
Bahasa Malaysia: kerengga


paos

English: a mahseer
Bahasa Malaysia: kelah


pariet

English: a fish
Bahasa Malaysia: sejenis ikan


pas

English: a squirrel
Bahasa Malaysia: tupai


pas baai

English: a squirrel species
Bahasa Malaysia: sejenis tupai


pas pora'

English: a banded squirrel
Bahasa Malaysia: tupai berjalur


piriya'

English: a bitter gourd
Bahasa Malaysia: peria


pokuh

English: edible fern (Diplazium esculentum)
Bahasa Malaysia: paku pakis


polot

English: Nephelium ramboutan-ake
Bahasa Malaysia: pulasan


potah

English: a stink bean
Bahasa Malaysia: petai


puti

English: a bamboo species
Bahasa Malaysia: sejenis buloh


ratak

English: long beans
Bahasa Malaysia: kacang panjang


rushak

English: Indian rhododendron (Malabar melastomea) a shrub with purple flowers
Bahasa Malaysia: senduduk - pokok berbunga ungu


saank

English: a chillie
Bahasa Malaysia: cabai


sagu'

English: sago
Bahasa Malaysia: sagu


sidakot

English: a type of Borneo sucker fish
Bahasa Malaysia: ikan sungai


sidapek

English: a type of Borneo sucker fish
Bahasa Malaysia: ikan sungai


sikotag

English: a dragon fly
Bahasa Malaysia: pepatung


silumah

English: a ploiarium alternifolium tree - It's one of the hardwood that the Bidayuhs use for building purposes.
Bahasa Malaysia: jungir


sipora’

English: the first fruit
Bahasa Malaysia: hasil buah yang pertama


sirokub

English: a shell
Bahasa Malaysia: cangkerang


so'i

English: a frog - It is usually found near rivers or streams and slightly larger than a girogag and smaller than a tigowan
Bahasa Malaysia: katak


solont

English: an eel
Bahasa Malaysia: belut


sondu

English: a large fern
Bahasa Malaysia: pohon paku yang besar


subi

English: an ant
Bahasa Malaysia: semut


subi podos

English: fire ant
Bahasa Malaysia: semut api


sud

English: a kingfisher
Bahasa Malaysia: burung cekakak


tabak

English: Aquilaria - where agarwood, a fragrant resinous wood of high commercial value, is obtained
Bahasa Malaysia: pokok gaharu


tanduk

English: a horn
Bahasa Malaysia: tandok


tibogu’

English: a kind of bird


tibulit

English: a house lizard
Bahasa Malaysia: cicak


tikiyunk

English: river snail
Bahasa Malaysia: belitung


timayow

English: Dacryodes rostrata
Bahasa Malaysia: Kembayau


timun

English: cumcumbers
Bahasa Malaysia: timun


tipus

English: wild ginger
Bahasa Malaysia: tepus


tobuh

English: a sugar cane
Bahasa Malaysia: tebu


toka'

English: spider
Bahasa Malaysia: labah labah


tokank

English: a frog
Bahasa Malaysia: sejenis katak


tolink

English: a large bamboo called the gigantochloa levis - A very useful plant to a Bidayuh community where the bamboo trunk can be used to make poles for a hut, a suspension bridge, or even a tall ladder to reach bird's nests in high interiors of caves. When it is split open and flattened, it is used to make floors and walls of houses.
Bahasa Malaysia: buluh betong


tomoh

English: an earthworm
Bahasa Malaysia: cacing tanah


tonggos

English: a mahseer
Bahasa Malaysia: tengas


topui

English: a tropical fruit called baccaurea macrocarp - Its thick rind becomes reddish brown when it is ripe and the flesh inside is yellow which is soft and sweet. The Bidayuh people make a potent fermented drink called tuak topui or tampoi wine from this fruit.
Bahasa Malaysia: tampoi paya


towienk

English: a leaf
Bahasa Malaysia: sejenis daun


tula'

English: a fly
Bahasa Malaysia: lalat


tunguon

English: a yam like plant only found on tropical mountain side - /tᴜŋᴜɔn/ Bidayuhs eat the young leaves raw dipped in shrimp paste sauce.
Bahasa Malaysia: daun keladi gunung


tunuong

English: a variety of light wood - /tᴜnᴜɔŋ/ Its bark is often used to make ropes and the trunk is light enough to float for making rafts.
Bahasa Malaysia: sejenis kayu ringan


tupai

English: grass
Bahasa Malaysia: rumput


umbud

English: a soft shoot of plants
Bahasa Malaysia: umbut


umbunk

English: a bamboo shoot
Bahasa Malaysia: rebung


uwi

English: a rattan vine also called calamus pilosellus - /ᴜwɪ/ It is a spiny, evergreen, climbing palm which can reached heights of 10 metres or more. This is a very useful plant to the Bidayuh people. Depending on their size, length, flexibility, and toughness, the canes from this plant are used to make furniture, mats, wicker baskets, fishing instruments and more. When stripped, they can be used for all kinds of binding purposes. However, when they are twisted together, they make very strong cables.
Bahasa Malaysia: rotan


uwomp

English: a pangolin
Bahasa Malaysia: pangolin